Hantavirüs nedir, neden gündemde?

BEĞENDİM

Hondius adlı kruvaziyer gemisinde tespit edilen hantavirüs vakaları, virüsü Avrupa’da yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), gemide 8 yolcunun enfekte olduğunu ve 3 kişinin yaşamını yitirdiğini duyurdu.

DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus ise mevcut veriler ışığında genel halk sağlığı riski açısından durumun düşük seviyede değerlendirildiğini ifade etti.

Hantavirüs nedir?

Hantavirüsler, bazı türlerinde ciddi solunum yetmezliği, kalp-dolaşım sorunları ve kanamalı ateş tablolarına yol açabilen bir virüs grubudur. İsmini, Kuzey ve Güney Kore sınırındaki Hantan Nehri’nden alır. Kore Savaşı döneminde çok sayıda askerin bu virüsle enfekte olup ağır hastalık geçirdiği bilinmektedir.

Bu virüs grubunun farklı türleri bulunur ve her biri görüldüğü coğrafyaya ve oluşturduğu hastalık tablosuna göre sınıflandırılır.

Fransa Ulusal Halk Sağlığı Kurumu’nun verilerine göre hantavirüsler genellikle fare ve sıçan gibi kemirgenlerden insanlara bulaşır. En yaygın bulaş yolu, enfekte hayvanların idrarı, dışkısı veya tükürüğü ile kirlenmiş tozların solunmasıdır.

Bu nedenle özellikle ormanlık alanlarda, uzun süredir kullanılmayan yapılarda, tarla ve çiftlik çevrelerinde bulaş riski daha yüksektir.

Tedavi ve korunma

Hantavirüse karşı yaygın kullanılan bir aşı ya da doğrudan virüsü hedef alan spesifik bir tedavi bulunmamaktadır. Tedavi süreci genellikle hastanın semptomlarını hafifletmeye ve komplikasyonları önlemeye yöneliktir. Bu yüzden erken teşhis ve destekleyici bakım büyük önem taşır.

Bazı hantavirüs türleri arasında en dikkat çekenlerden biri Andes virüsüdür. Güney Amerika’da, özellikle Arjantin ve Şili’de görülen bu tür, insandan insana bulaşabilmesiyle diğerlerinden ayrılır ve bu yönüyle daha riskli kabul edilir.

İnsandan insana bulaşır mı?

Hantavirüs enfeksiyonları genel olarak hayvandan insana bulaşır ve insandan insana geçiş oldukça nadirdir. Ancak Andes virüsü bu kuralın istisnası olarak bilinir. Geçmişte bu türde, özellikle solunum yoluyla insandan insana bulaşma vakaları rapor edilmiştir.

İsviçre Federal Sağlık Dairesi’ne göre bulaşma özellikle solunum damlacıkları yoluyla gerçekleşebilir.

Fransa Ulusal Halk Sağlığı Kurumu, hastalığın kuluçka süresinin genellikle 1 ila 6 hafta arasında değiştiğini belirtmektedir. İlk aşamada ateş, kas ağrısı ve genel kırgınlık gibi grip benzeri belirtiler görülebilir. Hastalık ilerledikçe hızlı gelişen akciğer tutulumu, solunum yetmezliği, dolaşım bozuklukları ve şok tablosu ortaya çıkabilir.

Ağır klinik tablolar

Hantavirüsler ayrıca “kanamalı ateş ve böbrek sendromu” olarak bilinen ciddi bir hastalığa da neden olabilir. Bu tablo daha çok Avrupa ve Asya’da görülen hantavirüs türleriyle ilişkilidir.

Bu durumda kuluçka süresi 1 hafta ile 3 ay arasında değişebilir. Bazı hastalarda hafif, grip benzeri seyir görülürken, bazı vakalarda ciddi böbrek yetmezliği gelişebilir.